+ Yorum Gönder
Bilgi Arşivi ve Eğitimle ilgili Bilgiler Forumunda Halk Edebiyatında Kadın Hakkında Bilgi Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Ziyaretçi

    Halk Edebiyatında Kadın Hakkında Bilgi








    Arkadaşlar iyi günler lütfen bana bugün halk edebiyatı içerisinde ki kadın konusu hakkında bilgi verebilir misiniz? Yardımlarınız için teşekkür ederim arkadaşlar.







  2. Diyar
    Yeni Üye





    Halk Edebiyatında Kadın Hakkında Bilgi

    Türk, dünya yaradılışı mitolojisine göre kainat yaratılmadan evvel alem, talay yani denizden ibaret idi. Bu alemde yalnız Kayra Han Ulgün ata vardı. Ülgün ata yalnızlıktan usanmıştı. "Ne yapayım? ne yaratayım" diye düşünüyordu. "Önünde ne varsa tut!" ilhamı doğdu.

    Halk Edebiyatında Kadın.jpg

    O vakit denizde "Akine" yani beyaz anne göründü:

    -"ittim - bitti!" = yarattım oldu!" de! dedi kayboldu. Ülgün Ata, Akine'den işittiğini tekrar etti. Bütün benliği "ittim-bitti!" ilhamiyle doldu. Artık kainatı yaratıyordu. İşte milli Türk dünya yaradılışı efsanesine göre erkek ve kadir-i mutlak olan merhametli Ulgün Ata tanrı bu güzel kainatı Akine'den aldığı ilham ile yarattı.
    "Akine" olmasaydı erkek tanrı Ülgün Ata ilhamsız kalır, hiç bir şey yaratmağa muktedir olamazdı.

    Ahlakın esası olan doğruluk ve metaneti de Ulgün Ata Akine'den öğrenmişti:

    "Var olan şeyi yok diyen, yok olur; hiç bir vakit bu şey olamaz deme!"

    Ulgün alemine muhalif olan karanlık tanrısının ismi Erlik olması dikkati çekicidir. Bu alemde kuvvetli ilaheler yoktur. Ufak ilaheler olsa bile, gayet ehemmiyetsiz kuvvetlerden ibarettirler. Bu ilahelerin vazifesi insanların yolunu şaşırtmak, maskaralık etmek gibi çocukça alaylardır. Nur alemi olan ülgün aleminde ise kuvvetli ilaheler vardır. Orhon abidelerinde ismi geçen merhametli Umay bu güne kadar Şaman Türklerde çocuklar ve hayvan yavruları hamisi olarak takdis olunur. İl inesi İnkey ve Ana Maygıl nur aleminin kuvvetli ilahelerindendir. insanların saadet ve refahını temin eden aile tanrısı Ateş ilahedir. (Ot-ine, ot ana, Ot ine ailenin daimi hamişidir) Şaman duası ve himnlerinin en samimi ve şairane olanları bu ilaheyi takdis eder.

    Ecram-ı semaviye içinde en merhametlisi ve hayatın menbaı olan Güneş de ilahe (Gün ine)dir. Hayatımızda güneşe göre ehemmiyeti çok olmayan soğuk yüzlü Ay ise ilah (Ay Ata) dır.

    Türk dünya yaradılışı efsanelerinde dokuz seciyeli, yalan söyler yılan gibi zehirli tek kadın vardır. Targın Neme (tik adem)i Südün arun (mukaddes yer) den çıkaran bu kadının belasıdır. Fakat bu efsanenin yahudi, hıristiyan ve İslam hilkat-i alem rivayetleri tesiriyle vücut bulduğu aşikardır. Milli Türk mitolojisi kadınlığı takdis ediyor. Şaman ayinlerinin bazısına evli kadınların iştirak hakkı yoktur. Bunlar uzaktan seyrederler. Kızların ise erkeklerden farkı yoktur. Evli kadınların büyük merasime iştirak edememesi ekzogamia usulü hükümferma olduğundan dolayı-kabile tanrısına yabancı kadın sayılmasından olabilir. Kazak-Kırgızlarda dışarıdan alınan kadın kabilenin yahut obanın büyük babası mirası olan ev- çadırın ateş yakılan yerinden yukarı geçemez. Çünkü bu evde ceddiala'nın ruhu bulunduğuna inanılır. Dışarıdan alınan kadın -gelin- bu ruha hürmete mutlak mecburdur. Halbuki kabilenin kızlarının yahut şeriat usulünde kabile içerisinden alınan kadınların ceddiala ile münasebetleri erkeklerden farklı değildir.

    Şaman Türk kadınlarının büyük ayinlere iştirak edemeyişi de, son zamanlardaki gibi, necs sayıldıklarından değil, belki kabile tanrısı (ekseriya ceddiala) huzuruna gelinin hürmeten çıkmamasından ortaya çıkmış olması pek muhtemeldir.

    Altay silsilesinde kadın adını taşıyan bir dağ vardır. Bu dağın garip bir hali var, ki dağdan hava değişmelerinde ağlar gibi bir ses gelir. Bu dağ, Altay Türklerinde kadın hakkında söylenen bir çok şairane destanlara mevzu olmuştur. Bu destanlarda kadının sadakati, harpte öldürülmüş zevcine ağlaması, tanrıdan kıyamete kadar ağlamak için dağ yapması ricaları terennüm olunur. Bu Kadındağı Altay Türklerinin kadınlık şerefine diktikleri bir abidedir. Tepeleri daima karlarla kaplı kadının siyah bulutlar, dumanlar altında kaldığım gören, ağlamasını işiten her Altaylı Türk kadınlığının sadakati ve nihayetsiz muhabbeti önünde secde eder.





+ Yorum Gönder