+ Yorum Gönder
Gizliyara Güncel Konu Arşivi ve Ev Ödevleri Forumunda İnsanın su döngüsündeki etkileri Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Ziyaretçi

    İnsanın su döngüsündeki etkileri








    insanın su döngüsündeki etkileri







  2. Dr Zeynep
    Bayan Üye





    insanın su döngüsündeki etkileri



    Dünyada su asırlardan beri vardır, sonsuza kadar var olacaktır. Değişiklik formlarda varlığını sürdürmektedir. Su döngüsü (çevrimi), yeryüzünde, yeraltında ve atmosferde suyun mevcudiyetini ve hareketlerini gösterir. Hareket halinde olan su; buz halden sıvı hale, sıvı halden buhar haline ve buhar halinden tekrar sıvı haline dönerek sürekli bir hareketlilik arz eder.



    Bu su döngüsü yaşam için olmazsa olmaz döngülerden biridir. Su döngüsü (çevrimi) milyonlarca yıldır devam etmekte olup hayatın mevcudiyeti buna dayanır. Susuz bir hayat asla düşünülemez. Doğada var olan bu hidrolojik döngüye Su Döngüsü (Su Çevrimi) adı verilmektedir.



    Su çevriminin Özetlenmesi

    Su çevriminin bir başlangıç noktası olmamasına rağmen, okyanuslar başlangıç noktası olarak baz alınarak döngü özetlenebilir. Su çevrimini harekete geçiren güneş, okyanuslardaki suyu ısıtır, ısınan su da atmosfere buharlaşır. Yükselen hava akımları, su buharını atmosfer içinde yukarıya kadar taşır, orada bulunan daha soğuk hava bulutlar içinde yoğunlaşmaya sebep olur. Hava akımları, bulutları dünya çevresinde hareket ettirir, bulut zerreleri bir araya gelerek, büyürler ve yağış olarak gökyüzünden düşerler. Bazı yağışlar, kar olarak dünyaya geri döner ve donmuş su kütleleri halinde binlerce yıl kalabilecek olan buz tepeleri ve buzullar şeklinde birikebilir.


    Ilıman iklimlerde ilkbahar geldiğinde çoğu zaman kar örtüleri erir ve eriyen su, erimiş kar olarak toprak yüzeyinde akışa geçerek ve bazen sellere de sebep olur. Yağışın çoğu okyanuslara yada toprağa düşerek yerçekiminin etkisiyle yüzey akışı olarak akar.

    Akışın bir kısmı vadilerdeki nehirlere karışır ve buradan da nehirler vasıtasıyla okyanuslara ve denizlere doğru hareket eder. Su döngüsünde yüzey akışları ve yeraltı menşeili kaynaklar tatlı su olarak göllerde ve nehirlerde toplanır. Bütün yüzey akışları nehirlere ulaşmaz.



    Akışın çoğu sızarak yer altına geçer. Bu suyun bir kısmı yüzeye yakın kalır ve yeraltı suyu boşaltımı olarak tekrar yüzeydeki su kütlelerine (ve okyanusa) katılır. Bazı yeraltı suları yer yüzeyinde buldukları açıklıklardan tatlı su kaynakları olarak tekrar ortaya çıkarlar. Sığ yeraltı suyu, bitki kökleri tarafından alınır ve yaprak yüzeyinden terlemeyle atmosfere geri döner.



    Yeraltına sızan suyun bir kısmı daha derinlere gider ve çok uzun zaman süresince büyük miktarda tatlı suyu depolayabilen akiferleri (suyla doymuş yeraltı materyali)’ besler. Zamanla bu su da hareket eder ve bir kısmı su döngüsünün başladığı ve bittiği okyanuslara karışır. En genel tanımlamayla su dongusunu olusturan basamaklar aşağıda sıralanmıştır. Bu döngüde suyun hareket etmesini sağlayan beş değişik olay vardir. Bu olaylara etki eden diğer etmenler yardımıyla su bu döngü içerisinde hareket ederek değişik hallerde bulunmaktadır.

    1- Yogunlasma
    2- Yagis
    3- Topraga gecis ve yeralti sularinin olusumu,
    4- Yuzeysel akinti ve yuzey sulari ile yeralti sularinin olusumu,
    5- Buharlaşma (Evaporasyon)


    Diğer yandan insan eliyle sürekli kirletilen doğada Su döngüsünü bozan başlıca etkenler yer almaktadır. Bu etmenlerin tesiri ile su döngüsünde yer alan evreler değişikliğe uğrayarak su döngüsü ters yönde etkilenerek bu zincirde yer alan halkalardan biri yada birkaçı zarar görmektedir. Bu durumun etkisi zaman zaman su sıkıntıları yaşanmaktadır. Diğer yandan her geçen gün insan etkisi ile artan küresel ısınma bu döngülerden birinin zarar görmesine neden olmaktadır.



    Su Döngüsüne zarar veren etkenler:
    1- Atık suların, temizlenmeden su kaynaklarına verilmesi,
    2- Ormanların ve diğer yeşil alanların azaltılması,
    3- Yeraltı sularının fazla miktarda kullanılması,
    4- Hava kirliliği nedeniyle asit yağmurlarının oluşmasıdır.



    Su döngüsünün veya çevriminin kısımları

    Daha genel bir anlatım ve ABD Jeolojik Araştırmaları tarafından belirtilen su döngüsünün 15 bileşeni bulunmaktadır. Bu bileşenler suyun yer aldığı tüm evreleri ve suyun oluştuğu alanları kapsamaktadır. Su çevrimi içerisinde ve döngüyü var eden safalar özetlenerek anlatılmıştır. Su çevriminin kısımları maddeler halinde sıralanarak maddeler halinde kısaca özeti verilmiştir

    Su çevrimi içerisinde hareket eden su miktarından çok daha fazlası okyanuslarda depolanmıştır. Dünyada yaklaşık 1 386 000 000 kilometre küp (332 500 000 mil küp) suyun 1 338 000 000 kilometre küp’ünün (321 000 000 mil küp) okyanuslarda depolandığı tahmin edilmiştir. Yani toplam yeryüzündeki suyun yaklaşık % 96.5’i okyanuslarda bulunmaktadır. Yine, su döngüsü veya çevrimi içerisinde yer alan su buharının yaklaşık % 90’ının okyanuslarca sağlandığı tahmin edilmektedir.



    İklimin daha soğuk geçtiği dönemlerde daha fazla buz tepeleri ve buzullar meydana gelmekte olup su döngüsünün diğer bileşenlerini azaltacak şekilde buz oranında artış meydana gelir. Sıcak dönemlerde ise bunun tersi olur. Son buz çağında buzullar dünya kara yüzeyinin 1/3’ünü kaplamış ve okyanuslar bugüne göre 400 feet (122 metre) daha düşmüştü. Dünyanın daha sıcak olduğu yaklaşık üç milyon yıl önce ise, okyanuslar 165 feet (50 metre) daha yükselmişti.

    Buharlaşma: Buharlaşma, suyun sıvı halinden gaz veya buhar haline dönüşmesi sürecidir. Buharlaşma, suyun sıvı halinden gaz veya buhar olarak atmosfere iletilmesinin başlıca yoludur. Araştırmalar göstermiştir ki, okyanuslar, denizler, göller ve nehirler atmosferdeki nemin yaklaşık % 90’nını sağlarlar, geri kalan % 10’u ise bitki yüzeyindeki buharlaşmadan meydana gelir.

    Buharlaşmanın olması için ısı (enerji) gereklidir. Enerji, su moleküllerini bir arada tutan bağları çözmek için gereklidir; bu yüzden su, kaynama noktası (100° C, 212° F)’nda kolayca buharlaşır, fakat donma noktasında çok daha yavaş buharlaşır





  3. SuskuN PrenS
    Devamlı Üye
    insanın su döngüsündeki etkileri



    Kurak ve yarı kurak bölgelerde sulama, tarımsal üreti*mi önemli düzeyde artırmaktadır. Bu amaçla büyük bir bölümü yarı kurak iklim özellikleri gösteren bölgelerde sulama amaçlı büyük yatırımlar gerçekleşmiş ve yapıl*maya devam edilmektedir. Sulama projelerinin yeter*sizliği ve yanlış su yönetimi sonucunda su kayıpları artmaktadır. Böylece hem planlanandan daha küçük alanlar sulanmakta ve hem de aşırı su kayıpları, taban suyunu yükselterek drenaj ve çoraklık gibi çözümü güç sorunlar ortaya çıkarmaktadır. Belirtilen koşullar*da suyun yüksek randımanla iletilmesi, dağıtılması ve toprağa uygulanması ile etkin çalışan drenaj altyapıla*rın kurulması ve işletilmesi, sahip olduğumuz su kay*naklarının verimli kullanımını sağlayan etkenlerdir





+ Yorum Gönder