+ Yorum Gönder
Türk Tarihi ve Türk Tarihi Sözlüğü Forumunda Bahriye Nezareti Nedir- Tarihi Sözlük Konusunu Okuyorsunuz..
  1. HARBİKIZ
    Moderator

    Bahriye Nezareti Nedir- Tarihi Sözlük








    Bahriye Nezareti Nedir- Tarihi Sözlük

    Bahriye Nezareti

    XIX. yüzyıldan saltanatın kaldırılmasına kadar deniz kuvvetlerinin bağlı olduğu nezaret.
    Osmanlı Devleti'nde deniz kuvvetlerinin yönetimi Kaptan-ı Derya veya Kaptan paşalara verilmiş ve kalyonlar filosu kurulunca (1682), denizcilik önem kazanmıştır. Baş muhasebeci Mustafa Efendi Şıkk-ı Salis defterdarlığı rütbesiyle kalyonlar defterdarlığına getirilmiş; bu göreve bir süre sonra Tersane Emirliği adı verilmiştir.
    III. Selim döneminde, donanmanın yeniden düzenlenmesi ile (1804) bu göreve Moralı Seyid Ali Efendi getirilmiş; bunun yanısıra Şıkk-ı Salis ve Tersane-i Amire defterdarlığından başka "Umur-ı Bahriye Nazırı" unvanı da verilmiştir. III. Selim'in tahttan indirilmesinden sonra Bahriye Nazırı Kethüda İbrahim Efendi'nin öldürülmesi üzerine kaldırılmıştır.
    II. Mahmud döneminde, deniz kuvvetlerinin ayrı bir önem kazanması ve tersane işlerinin çoğalması üzerine mali konularla ilgilenmek üzere "Bahriye Müsteşarlığı" kurulmuş (1 Temmuz 1837) ve bu göreve o tarihte Evkaf Nazırı bulunan Saffeti Musa Efendi getirilmiştir.
    1867'de donanma komutanlığı Kaptan-ı Derya'ya bırakılarak deniz işlerinin mali konuları için Bahriye Nezareti yeniden kurulmuştur. O dönemde Kaptan-ı Derya bulunan Mehmed Ali Paşa, bu karardan gücenerek istifa edince, kaptan paşalık kaldırılmış ve donanmanın idaresi yeni kurulan "Kumanda Meclisi"ne verilerek başkanlığa Vesim Paşa getirilmiştir. Böylelikle, deniz kuvvetleriyle ilgili bütün idari işler Bahriye Nezareti'nde toplanmış ve bu göreve Hazine-i Hassa Nazırı Hakkı İsmail Paşa getirilmiştir.
    1876'de Bahriye Nezareti kaldırılarak yeniden Kaptan-ı Deryalık olmuş, bir yıl sonra tekrar Bahriye Nezareti'ne çevrilmiştir.
    23 Nisan 1920'de Büyük Millet Meclisi Hükumeti kurulunca, Milli Savunma Bakanlığı'na ayrı bir daire şeklinde bağlanmışsa da 31 Aralık 1924'de ayrıca "Bahriye Vekaleti" kurulmuş ve 2 Kasım 1927'de bu bakanlık kaldırılarak deniz kuvvetleri yeniden Milli Savunma'ya bağlanmıştır.

    BAHRİYE NAZIRLARI


    Hakkı İsmail Paşa 1867
    Mahmud Nedim Paşa 1868
    Ferid AbdülhamidPaşa 1871
    Fosfor Mustafa Paşa 1871
    Semih Paşa 1872
    Moralı İbrahim Paşa 1872
    Ahmed Esat Paşa 1872
    Fosfor Mustafa Paşa (2. defa) 1872
    Namık Paşa 1872
    Hüseyin Avni Paşa 1873
    Hasan Rıza Paşa 1873
    Kayserili Esat Paşa 1875
    Rauf Paşa 1875
    Hasan Rıza Paşa (2. defa) 1875
    Namık Paşa (2. defa) 1875
    Hasan Rıza Paşa (3. defa) 1875
    Lofçalı Derviş Paşa 1876
    Abdülkerim Nadir Paşa 1876
    Kayserili Ahmed Paşa (2. defa) 1876
    Rauf Paşa(2.defa) 1877
    Sait Paşa 1877
    Morali İbrahim Paşa (2. defa) 1877
    Vesim Paşa (3. defa) 1878
    Rasim Paşa 1879
    Bozcaadalı Hasan Hüsnü Paşa 1881
    Ahmed Ratip Paşa 1882
    Bozcaadalı Hasan Hüsnü Paşa (2. defa)1882
    Celal Bey 1903
    Hasan Rami Paşa 1906
    Arif Hikmet Paşa 1908
    Hüseyin Hüsnü Paşa 1909
    A.Rıza Paşa 1909
    Emin Paşa 1909
    Arif Hikmet Paşa (2. defa) 1909
    Halil Paşa 1910
    Hakkı Paşa (Vekil) 1910

    Mahmud Muhtar Bey (Paşa) 1910
    Salih Paşa 1911
    Mahmud Muhtar Paşa (2. defa) 1912
    Hurşit Paşa 1912
    Çürüksulu Mahmud Paşa 1913
    Cemal Paşa 1914
    (Suriye'de bulunduğu sırada vekil Enver Paşa)
    Rauf Bey(Orbay) 1918
    Ali Rıza Paşa (2. defa) 1918
    Şakir Paşa 1919
    Avni Paşa 1919
    Salih Paşa (2. defa) 1919
    Esat Paşa 1920
    Kara Sait Paşa 1920
    Hamdi Paşa 1920
    Salih Paşa (3. defa) 1920
    Ziya Paşa (Vekil) 1921
    Salih Paşa (4. defa) 1921








  2. FERAY
    Devamlı Üye





    Türkiye'de ilk Bahriye Nezareti, 19 Mart 1867'de kurularak çalışmalara başladı. İlk Bahriye Nazırı ise Hakkı İsmail Paşa'dır. Bahriye Nezareti kurulmadan önce, deniz kuvvetlerin işlerine kaptan paşalar yapardı. Osmanlıda Bahriye teşkilatının bağlı olduğu en yüksek makam Kaptanı deryalık makamı idi.




+ Yorum Gönder