+ Yorum Gönder
Türk Dili ve Kullanımı ve Türkçe Dersi Forumunda Türk Dilinde Mecaz Anlam Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Asel
    Bayan Üye

    Türk Dilinde Mecaz Anlam








    Türk Dilinde Mecaz Anlam

    MECAZ (DEĞİŞMECE) ANLAM

    Sözcüğün gerçek anlamının dışında kullanılma-sıyla kazandığı anlamına mecaz anlam denir. Sözcükler, ancak cümle ya da deyimlerin içerisinde mecaz anlam kazanır.
    Şu örnekleri inceleyelim:
    1. Yusuf Efendi, biçareye ağız açtırmıyordu.
    2. Onun iğneleyici sözleri hepimizi rahatsız etti.
    3. Ahlâkla hukuk arasında sıkı bir bağ vardır.
    “Ağız”, “iğneliyici” ve “bağ” sözcükleri bu cüm-lelerde gerçek anlamlarından sıyrılmıştır: “Ağız” söz-cüğü, “ağız açtırmamak” deyimi içerisinde “başkasına söz söyleme fırsatını vermemek” anlamında; “iğnele-yici” sözcüğü, “dokunaklı” anlamında; “bağ” sözcüğü de “ilgi” anlamında kullanılarak mecaz anlam kazan-mıştır.
    Örnek Soru 1:
    “İnce” kelimesi, hangi cümlede gerçek an-lamıyla kullanılmıştır?
    A) Kızlar, halı dokurken ince düşüncelere dal-mışlardı.
    B) İnce ipek ipliklerle dokunan halılar daha gü-zeldir.
    C) Halı satıcısının ince davranışı müşteriyi etki-ledi.
    D) Halı dokumak, herkesin beceremeyeceği in-ce bir iştir.
    (1992-FL)

    Çözüm
    “ince” sözcüğü “B’de gerçek anlamıyla kullanıl-mıştır: “kalınlığı az olan”. Diğer seçeneklerde ise mecaz anlamıyla kullanılmıştır.
    Cevap B’dir.

    Örnek Soru 2

    Hangi cümlede mecaz anlamıyla kullanılan bir kelime vardır?

    A) Günlerce ondan hiçbir haber alamadım.
    B) Bahçenin etrafını dikenli tel ile çevirdim.
    C) Fırsatı kaçırdığıma hâlâ yanarım.
    D) Söyleyecek hiçbir sözüm yok.
    (1997-DPY) Çözüm:


    C’deki “yanmak” sözcüğünün temel anlamı “bir nesnenin ısı ve ışık yayarak kül durumuna geç-mesidir. Halbuki burada sözcük, temel anla-mından bütünüyle sıyrılarak “çok üzülmek” an-lamında kullanılmıştır.
    Cevap C’dir.








  2. IŞILAY
    Devamlı Üye





    Mecaz Anlam

    Türk Dilinde Mecaz Anlam ; parağraf veya cümlede gerçek anlamı dışında yan anlamın kullanılması sonucu oluşan cümlelerdir





+ Yorum Gönder