+ Yorum Gönder
Türk Dili ve Kullanımı ve Türkçe Dersi Forumunda Benzetme Edatı Ile Ilgili örnekler Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Ziyaretçi

    Benzetme Edatı Ile Ilgili örnekler








    benzetme edatı ile ilgili örnekler

    benzetme edatı örneği







  2. Dr Zeynep
    Bayan Üye





    Benzetme Edatı Ile Ilgili örnekler Veriniz


    Aralarında çeşitli yönlerden ilgi bulunan iki varlıktan zayıf olanı güç-lü olana benzetme sanatıdır.
    “Ahmet aslan gibi güçlüdür.” Cümlesinde güç yönünden zayıf olan Ahmet aslana benzetilmiştir.

    Her benzetme bir karşılaştırmadır.Örnek cümlede “Ahmet” ile “aslan” karşılaştırılmıştır.

    Aralarında ortak özellik bulunmayan kavramların karşılaştırılması benzetme değildir.Mesela:
    “Elma kadar sivri maydanoz ,
    Minare gibi ekşi duvar” benzetmeleri standartlara uymaz .Çünkü karşılaştırılan şeyler arasında ortak bir özellik mevcut değildir.”Teşbihte hata olmaz “ sözünü de bu minvalde değerlendirmek gerekir . “Hata ol-maz”dan kasıt teşbihin hata kabul etmeyeceği realitesidir.Yani hatalı teşbih teşbih değildir.

    İstisnalık arz etse de bazen kendisine benzetilen taraf güçlü ta-raf değildir: ”Ninemin pamuktan daha yumuşak ellerini öpmeye doyamaz-dım”

    BENZETMENİN ÖĞELERİ VE TÜRLERİ

    Benzetmede “erkan-ı teşbih” de denilen dört öğe mevcut-tur.Bunlardan benzeyen(müşebbeh) ile kendisine benzetilen(müşebbehün bih) asli ; benzetme yönü(vech-i şebeh) ve benzetme edatı(edat-ıteşbih) yardımcı unsur olarak kabul edilir.
    Bu öğelerin var olup olmamasına göre teşbih sanatı çeşitlilik gös-terir.

    Canan gül gibi güzeldir. (Ayrıntılı benzetme /Teşbih-i mufassal)
    b.yen k.b.tilen b.edatı b.yönü

    Canan gül gibidir. (Kısaltılmış benzetme /Muhtasar-Mücmel)
    b.yen k.b.tilen b.edatı

    Gül Canan güzeldir.(Pekiştirilmiş benzetme /Müekked)
    k.b.tilen b.yen b.edatı

    Gül Canan bizim şeref misafirimizdir.(Teşbih-i beliğ/Yalın-güzel)
    k.b.tilen b.yen

    Bütün öğeleri tam olan benzetmeye “ayrıntılı”, benzetme yönü konmamışa “kısaltılmış”, benzetme edatı bulunmayana “pekiştirilmiş” ve nihayet yardımcı öğelerin bulunmadığı sadece temel öğelerle kurulanına da “beliğ” teşbih” diyoruz.
    Not: Andırmak, benzer,dönmek,sanki,kadar,örnek,-den ,bigi,meğer ki , gûyâ,tıpkı,misl,misüllü,niteki,sıfat,manend,-veş,-asa,-var, çü, çün, tek,andırır… kelimeleri benzetme edatı kabul edilir.

    Örnek cümleler
    :

    Abbas tilki gibi kurnazdır.
    Yol yılan gibi kıvrılıyor.
    Türkiye güzellikte cennet gibidir.
    Taş gibi sert ekmek
    Kömür gibi kara gözlerin
    Elma gibi tatlı yanakların
    Kalem gibi ince parmak
    Rüya gibi güzel yaz.
    Buz gibi soğuk gazoz
    Civa gibi haretketli adam
    Süt gibi beyaz badana
    Dal gibi ince kız
    Yukarıdaki cümleleri benzetmenin dört türüne göre çekimleyiniz .

    Sanatlı beyitler ve mısralar
    Köhne düşünceler paslanmış çivilere benzer.
    İhtiyar adam bir çocuk gibi ağlıyordu.
    Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik.
    Kükremiş sel gibiyim bendimi çiğner aşarım.
    Kul Mustafa karakolda gezerken/Gülle , kurşun yağmur gibi ya-ğarken
    Dalgalan sen de şafaklar gibi ey nazlı hilal
    Bir kez Allah dese aşk ile lisan/Dökülür cümle günah misl-i hazan
    Karşımda eski evler tarih gibiydi.
    Gündüz denizlerde sönerken baktık/Ve çobanlar gibi dallar gibi yaktık
    Kız vücudun sarı güller gibi ter/Çık sudan kendini üryan göster
    Çini bir kasede bir Çin çayı içmekteydi/Bir güzel yırtıcı kuş gözleri gördüm/Som mücevher gibi kan kırmızı tırnaklarını
    Ârızın âb-ı sâftır gûyâ/Zekan bir habâbdır gûya
    Başka sanat bilmeyiz karşımızda dururken/Yazılmamış bir destan gibi Anadolu’muz
    Ömür çiçek kadar narin
    Sandım ki güzelliğin cihanda / Bir saltanatın güzelliğiydi.
    Poyrazla söyleşir gibi yaprakların sesin
    Rûy-ı zemini tâbi-i fermanı kılmağa/Sultan Selim Han gibi bir şîr-i ner gelir
    Neva-yı neydir esen bad cam-ı meydür gül /Çemende eşk ile sahba misal- cu dökülür
    Yarin ki her tebessümü dağ üstü bağ olur/Destinde cam-ı neşve semavi çerağ olur.
    Hizmetçiye gel der gibi Azrail’e gel der.
    Kafası kazan gibi oldu.
    İstanbul karınca yuvası gibi oldu.

    Dudakların elmadan etli
     Sürekli sevgiyi duydukça anne toprak
    Bambaşka Leh,Macar,Venedik,Rus güzeli /Sessiz haremde her biri endamlı bir peri
    Yalnız bu katta mümkün olur daima / Her hamlesiyle ruh o çelik-ten kanatlı kuş
    Fark etmez anne toprak ölüm maceramızı
    Bu dil ağzımda annemin sütüdür.
    Gördüm deniz dedikleri bin başlı ejderi





+ Yorum Gönder